Reportage

De mobiliteit van morgen wordt niet over één enkel traject meer gepleegd: nadat je de auto hebt geparkeerd in de stad is er vaak nog een verdere weg af te leggen naar je eindbestemming. Autoconstructeur SEAT maakt daarom de transitie van een autoconstructeur naar een bedrijf dat een brede waaier aan mobiliteitsoplossingen aanbiedt. En tegelijkertijd, natuurlijk, het stuk van het traject dat met de auto gebeurt zo veilig en efficiënt mogelijk maakt.

Op je bestemming geraken

In de stedelijke mobiliteit van de nabije toekomst wordt het moeilijker en moeilijker om met de auto op wandelafstand van je eindbestemming te geraken: de toekomst van de slimme stad ligt bij geconcentreerde parkeerplaatsen, niet altijd in de buurt van waar je uiteindelijk moet zijn. Wanneer je met de auto naar de smart city van morgen rijdt, is dus de kans groot dat je het laatste stuk van je traject binnen de stad nog via een ander mobiliteitspad zult moeten afleggen. De auto komt naast andere mobiliteitsmodi te staan, zoals het openbaar vervoer of last-mile-voertuigen; het is minder en minder het ene of het andere.

“De stad van de toekomst is een omgeving waar verschillende technologieën en soorten voertuigen samenkomen”, verklaarde Luca de Meo, voorzitter van de Spaanse autoconstructeur SEAT, niet toevallig tijdens de Smart City Expo in Barcelona, eind 2018, en het Mobile World Congress in februari 2019: zijn bedrijf probeert een toonbeeld te zijn van een automobielfabrikant die buiten het klassieke mobiliteitsdenken probeert te stappen.

Eigen kickscooter

Daarom investeerde SEAT bijvoorbeeld in de eXS-kickscooter. Dat micromobiliteitsvoertuigje, dat gebouwd werd op een design van SEAT en elektrische technologie van de Amerikaanse pionier Segway, is in België op de markt voor €599, en is gericht op een comfortabele last mile met zijn grote 8-inch-wielen en elektrische motor die een topsnelheid van 25 kilometer per uur haalt. Hij haalt op zich een gemiddeld rijbereik van 25 kilometer op één volgeladen batterij, met een extra batterij erbij kom je aan een maximum van 45 kilometer.

De eXS wordt momenteel ook door SEAT’s dochteronderneming XMOBA ingezet om, samen met een aantal Spaanse stadsbesturen, mobiliteitsknopen in hun binnenstad te ontwarren door middel van vloten huurbare eXS-steps. Het voertuig is voor de automobielbouwer een eerste stap in zijn strategie voor mobiliteit naast en voorbij de auto. Maar ook de rol van de auto zelf in de mobiliteit van de toekomst wordt stilaan hertekend in het toekomstige productgamma van SEAT. De carpooling-app Ridesharing, bijvoorbeeld, waarmee het via zijn andere dochter Metropolis:Lab in de toekomst het woon-werkverkeer met de auto wil verlichten door mensen die in dezelfde buurt werken snel en makkelijk met elkaar te laten meerijden. Op die manier kan het aantal voertuigen op de wegen worden verminderd.

Weg van Waze

SEAT was ook het eerste automerk dat de slimme routeplanner-app Waze  in zijn voertuigen installeerde. De mobiliteits-app is via Full Link beschikbaar op het scherm van het infotainmentsysteem in de wagens van SEAT. Andere merken volgden ondertussen, want Waze werd snel een begrip onder slimme automobilisten: het systeem stelt alternatieve routes voor door middel van real-time-data die wordt verzameld door informatie die 100 miljoen gebruikers vrijwillig met elkaar delen. Bij autoconstructeurs die de app nog niet hebben toegelaten in hun boordsysteem maken heel wat bestuurders zelf de brug tussen de app en hun wagen via Android Auto of Apple CarPlay, of gebruiken ze gewoon hun smartphone als losstaand navigatiesysteem. Maar SEAT heeft verdere plannen met Waze: het is samen met het stadsbestuur van Barcelona bezig aan een project om de info van de slimme routeplanner te gebruiken voor het voorspellen van acute verkeersopstoppingen, zoals bij sportwedstrijden en concerten.

 

Met de bus

Slechts weinig autoconstructeurs experimenteren met busdiensten om het traject dat hun klanten afleggen met de auto te complementeren. Het zonet gelanceerde Bus on demand-project, eveneens een project van SEAT-dochter Metropolis:Lab, wil een vlotter busvervoer mogelijk maken om de bestuurder sneller van de parkeerplaats naar zijn eindbestemming te brengen. In pilootprojecten in het Duitse Wolfsburg en de Catalaanse hoofdstad Barcelona wordt er momenteel al gekeken hoe buslijnen in een stad flexibele routes kunnen kiezen, aangepast aan een realtimevraag.

Naar de vijfde G

Wagens zullen in de nabije toekomst constant met elkaar kunnen ‘praten’ via zogeheten Vehicle to X (V2X)-communicatie: met elkaar (Vehicle to Vehicle of V2V), maar ook met slimme weginfrastructuur (Vehicle to Infrastructure, afgekort V2I) die noodzakelijk zal worden om het toekomstige verkeer in real-time te kunnen regelen. Een essentiële stap daarin is het implementeren van 5G-mobilofonie in de auto. Die nieuwe generatie mobiele dataverbindingen staat nog in haar kinderschoenen. Maar de eerste smartphones die hen aanbieden zijn al op de markt, en telecombedrijven zijn ook stilaan bezig aan de bouw van de infrastructuur.

 

Praatgrage wagens

Operator Telefonica, bijvoorbeeld, heeft samen met SEAT een proefproject voor V2X-communicatie via mobiele telefonie (C-V2X) lopen in de Spaanse stad Segovia. In die test, waarvoor de constructeur een Ateca met de nieuwste connectiviteitstechnologie ter beschikking stelde van de onderzoekers, wordt aangetoond hoe bestuurders via de 5G-verbinding snel kunnen worden gewaarschuwd voor gevaarlijke situaties op de weg. Wegbeheerders en telecombedrijven als Nokia werken samen met SEAT aan die test, die vooral moet laten zien hoe wagens in het verkeer van morgen constant met elkaar zullen ‘praten’. Of met slimme weginfrastructuur: verkeerslichten moeten de bestuurder bijvoorbeeld tijdig waarschuwen dat het licht zo dadelijk op rood zal springen.

 

Sneller reageren

5G-technologie wordt cruciaal voor gebruik in wagens omdat ze de reactiesnelheid bij die V2X-communicatie aanzienlijk verkort: een veiligheidsbericht van het ene voertuig naar het andere dat een paar nanoseconden sneller aankomt, kan het verschil maken tussen een ongeval of geen. Op het afgelopen Mobile World Congress in Barcelona stelde SEAT in dat kader eveneens die slimme Ateca tentoon, die als prototype doorgaat voor ‘smart cars’ die het merk in de toekomst op het wegennet wil loslaten. “Met een via 5G geconnecteerde wagen kan het aantal ongevallen naar nul worden gebracht”, zegt De Meo. “We werken eraan om, in de toekomstige SEAT-modellen, 3 tot 17 veiligheidsassistenten te integreren waarmee deze ‘engelbewaarder’ is uitgerust en die al in een gevorderde ontwikkelingsfase zitten.”